2 juli 2020

In gesprek over anti-racisme in Nederland

Naar aanleiding van de Black Lives Matter protesten heeft Mama Cash een aantal groepen die wij in Nederland steunen wat vragen gesteld over het afschaffen van de slavernij en over racisme. 

Eén van de groepen die wij hebben gesproken is We Promise, een organisatie die opkomt tegen racisme en discriminatie in West-Friesland. 

Hoe kijk je naar 1 juli, de dag dat we in Nederland de afschaffing van de slavernij in Suriname en de Nederlandse Antillen vieren?

Marisella: “Ik woon niet in Suriname, noch op Curaçao of Aruba, maar het is belangrijk om Keti Koti op 1 juli te vieren en er aandacht aan te besteden. De afschaffing van de slavernij is een belangrijke dag in de geschiedenis en het zou een nationale feestdag moeten worden. Wij geven onze kennis over deze dag, de geschiedenis van onze voorouders, zoveel mogelijk door aan onze kinderen. Het is belangrijk voor hen om te weten wat hun geschiedenis is, ook omdat het een gedeelde geschiedenis is. Het is belangrijk voor iedereen om te weten wat er destijds is gebeurd, zodat wij misschien begrijpen hoe we zijn gekomen waar we nu zijn. Hoe ontstonden huidige structuren zoals institutioneel racisme? Daar moet veel meer aandacht voor zijn.”

Hoe kijk jij naar de Black Lives Matter-beweging?

“Niemand is vrij en veilig totdat we allemaal vrij en veilig zijn. Dat is voor ons een belangrijk uitgangspunt. Wij steunen daarom zeker de Black Lives Matter-beweging, de protesten wereldwijd hebben aangetoond hoe groot het probleem van racisme is en dat het collectief moet worden aangepakt. Zelf hielpen wij bij het organiseren van de BLM-protesten in onder meer Alkmaar en Haarlem.”

Wat zou je mensen willen adviseren die graag de Black Lives Matter- beweging willen steunen, maar niet weten hoe? 

“Er zijn zoveel manieren om te ondersteunen. We willen witte mensen graag informeren dat je je witte privilege kunt gebruiken om zaken te bespreken en ervoor te zorgen dat de betrokken mensen worden gehoord. Maak plaats; veel besturen zijn wit op plaatsen waar diversiteit essentieel is. Maak bijvoorbeeld plaats voor een vrouw van kleur.

En lees je in. Doe je huiswerk en besef dat deze strijd erg vermoeiend en pijnlijk is voor BIPOC (Black, Indigenous People of Colour.) Mensen die elke dag het slachtoffer zijn van racisme zijn niet verplicht om je les te geven. Begrijp dat. Kom naar demonstraties, je bent nodig.

Spreek je uit als je onrecht ziet. Spreek je uit met Sinterklaas- en Kerstvieringen wanneer familie of vrienden racistische grappen maken. Wijs je witte vrienden de weg.”

Ook spraken we met Stacey en Mwee van Black Ladies of Groningen (B.L.O.G), een netwerk dat Afrikaanse en Caribisch vrouwen samenbrengt.

Wat vinden jullie van het onderwijs over het slavernij verleden? 

Mwee: “Ik denk dat er in Nederland meer aandacht binnen het onderwijs voor slavernij mag zijn. Ik weet nog dat ik in de tweede klas van de middelbare school zat. Mijn leraar vertelde ons over slavernij tijdens de les geschiedenis, dat de Nederlanders een van de eersten waren die de slavernij afschaften, en ik begreep dat niet. Vanuit huis uit kreeg ik zelf veel mee over de slavernij en leerde ik dat Nederland juist een van de laatsten was die dat deed.”

Stacey: “Geschiedenislessen in het algemeen zijn zo belangrijk, omdat het mensen helpt te begrijpen waarom dingen zijn gebeurd en waarom dingen zijn zoals ze nu zijn. Het helpt ons om te weten hoe we moeten handelen om bepaalde dingen in de toekomst te vermijden. Als we niet leren over de juiste geschiedenis, hoe zullen we dan weten hoe we moeten handelen? Je leert over Hitler en de Afro-Amerikaanse slavernij, maar je word niet opgeleid over de geschiedenis van het land waar je woont.”

Hoe kijk je naar de Black Lives Matter-beweging?

Stacey: “Ik denk dat het duidelijk een hele belangrijke beweging is en ik ben blij dat het nu de aandacht krijgt die het heeft gekregen. Ik heb het gevoel dat mensen hier in Nederland moeten toegeven dat er in dit land nog steeds een probleem van racisme is. Omdat er hier geen mensen zijn die gelyncht worden en geen extreme dingen plaats vinden, betekent dat nog niet dat er geen probleem is in Nederland met betrekking tot racisme. Ik denk dat de Black Lives Matter-beweging mensen helpt zich dat te realiseren.”

Mwee: “De Black Lives Matter protesten moesten allang plaats vinden, wij kregen daar niet de kans voor, maar het is eindelijk gebeurd. In Nederland zien mensen, vooral in het Noorden, het racisme misschien niet. Omdat daar niet zoveel zwarte mensen zijn. Nederland ziet zichzelf als een heel goed land, heel open, zo denken Nederlanders erover. Als je tegen ze zegt: ‘Je bent nu racistisch aan het doen.’ of ‘Misschien insinueer je racisme.’, dan zien zij dat als een aanval, ze voelen zich echt beledigd. Ja, Nederland is minder racistisch dan Amerika of andere landen, maar er is nog steeds een probleem, er moet echt nog wel iets gebeuren.

Ik denk dat veel mensen door de Black Lives Matter-beweging zichzelf onder de loep hebben genomen. Mensen kwamen naar me toe en zeiden: “Mwee, het spijt me als ik ooit iets racistisch heb gezegd en ik ga mezelf checken, ik ga mezelf onderwijzen.' Dat is echt goed om te horen.”

Wat zou je mensen willen adviseren die graag de Black Lives Matter-beweging willen steunen, maar niet weten hoe? 

Mwee: “Ik zou zeggen, onderwijs jezelf, je kunt zoveel opzoeken, bijvoorbeeld over systematisch racisme. Lees veel, educatie is zo belangrijk.”

Stacey: “Ik zou willen zeggen dat als je een bondgenoot wilt zijn, je eerst moet reflecteren, waarom wil je een bondgenoot zijn? Ben je oprecht geïnteresseerd in helpen of is het gewoon omdat het nu cool is om te doen?

Zoals Mwee zei, onderwijs jezelf en verwacht niet dat donkere mensen al het werk voor je doen. Het is veel emotionele arbeid voor ons waar veel van ons de energie niet voor hebben. Kijk ook naar jezelf, hoe kun je het verschil maken? Nu ben je bijvoorbeeld opgeleid en weet je er alles van, maar wat doe je echt om te helpen?

We hebben hetzelfde gesprek gehad met een paar bedrijven die vroegen wat ze konden doen om te helpen. Het plaatsen van een zwart vierkant op sociale media doet eigenlijk niets, het gaat erom, neem je donkere mensen aan? Hoe ziet jouw boardroom eruit? Zit het vol met alleen witte mensen? Of geven jullie ook banen aan donkere mensen?”

Deel dit artikel