Nieuws & Blogs

Resource Center for women and girls FI

Effectief investeren in meiden

Auteur Mama Cash

Effectief investeren in meiden

Hoe kun je meiden zo goed mogelijk steunen bij hun initiatieven ter verbetering van hun situatie of leefomgeving? Met die vraag klopte de Nike Foundation in 2006 aan bij zes fondsen, waaronder Mama Cash. Samen richtten zij het Grassroots Girls Initiative op. Onlangs werd het programma, door Nike ondersteund met 20 miljoen dollar, afgerond. In acht jaar tijd heeft Mama Cash een hoop bijgeleerd over het effectief steunen van meidenrechtenactivistes.

Esther Lever, programmamedewerker Filantropische Partnerschappen bij Mama Cash: “Overal ter wereld gaan groepen meiden hun problemen te lijf, van onveiligheid tot gedwongen uithuwelijking tot een gebrek aan wettelijke rechten. Met het Grassroots Girls Initiative wilden we hen zichtbaarder maken en beter ondersteunen. Samen met de vijf andere fondsen begonnen we in 2006 met het in kaart brengen van alle meideninitiatieven die we gezamenlijk al steunden.”

‘Adultisme’

De valkuil, zo werd snel duidelijk, is dat vooral initiatieven ‘voor’ of ‘namens’ meiden werden ondersteund. Dat gold zelfs voor Mama Cash, die al expliciet in meidenrechtenactivisme investeerde. “Toen we in 2006 heel precies gingen kijken naar onze subsidies, bleken veel groepen die zich sterk maakten voor meidenrechten geleid te worden door volwassen vrouwen. En onvermijdelijk opereren die – met de beste bedoelingen, daar niet van – enigszins over de hoofden van meiden heen.”

Annie Hillar, evaluatiedeskundige bij Mama Cash: “Er spelen simpelweg machtskwesties tussen vrouwen en meiden. Je kunt het ‘adultisme’ noemen. In een ruimte waar vrouwen en meiden samenkomen, zullen de vrouwen het meest aan het woord komen en het beste gehoord worden. Net zoals vrouwen hun eigen ruimte nodig hebben om ervaringen te kunnen uitwisselen en zich sterker te voelen, hebben ook adolescenten tijd en ruimte nodig om met hun leeftijdsgenoten te praten.

5 procent

Esther vult aan: “Net zoals vrouwen zelf heel goed weten wat goed voor ze is, weten ook meiden zelf het beste wat ze nodig hebben. En dus moet je meiden niet alleen zien te bereiken met zinvolle programma’s, maar ze ook ondersteunen in hun eigen activisme. Ze niet zien als begunstigden en slachtoffers, maar als kundige agents of change. Dat is een belangrijk leerpunt geweest voor alle betrokkenen bij het Grassroots Girls Initiative. Mama Cash draagt dat inmiddels ook actief uit naar de vrouwengroepen die wij steunen.” Bovendien verplicht Mama Cash zichzelf tegenwoordig om minimaal 5% van haar beschikbare budget te besteden aan initiatieven van meiden zelf.

Lossere verbanden

Wat de afgelopen acht jaar ook helder werd, is dat meidengroepen vaak een ander soort ondersteuning nodig hebben dan vrouwengroepen. Of dat je niet hetzelfde soort dingen van ze kunt verwachten. Esther: “Criteria zoals een gedetailleerde verantwoording op papier of een duurzame organisatiestructuur zijn bijvoorbeeld lastig. Meiden organiseren vaak informeler, vormen lossere verbanden. Ze mogen in veel landen geen bankrekening openen. Ze hebben geen lange track records die bewijzen dat ze te vertrouwen zijn. Dat betekent dat je ze op andere gronden moet inschatten, en flexibeler moet zijn in je subsidievoorwaarden. En dat je succes durft af te meten aan ongebruikelijke parameters. Neem die van de Salvadoraanse meidengroep Mujeres de Xochilt: het feit dat geen van de betrokken tienermeiden zwanger werd.”

Multitasken

Om nog meer inzicht te krijgen in de voorwaarden voor effectieve steun aan meidengroepen, startte Mama Cash in 2011 samen met het Fondo Centroamericano de Mujeres de Community of Practice. “We wilden echt goed helder krijgen wat je kunt doen om grassroots meidenrechtenactivisme te stimuleren, en meteen ook meer fondsen voor meidenrechteninitiatieven aanboren.” Jonge activistes werden uitgenodigd om met elf internationale en regionale vrouwenfondsen te sparren over hun behoeften en de wijze waarop fondsen communiceren en evalueren. De betrokken fondsen begonnen daardoor in te zien dat ze meiden niet alleen expliciet moeten financieren, maar ook moeten gaan betrekken bij het vaststellen van programma’s en organisatorische prioriteiten. Sommige fondsen hebben zelfs meiden als adviseurs opgenomen in hun bestuur.
Annie: “Het is interessant om te zien wat wij ‘ouderen’ kunnen leren van jongeren. Hun manieren van organiseren zijn vaak spontaner. Ze maken gebruik van sociale media, kunnen enorm goed multitasken. Wij missen kansen die zij pakken. Ze durven meer risico’s te nemen. Ze zijn ongeduldiger en willen zich niet overgeven aan langetermijndoelstellingen die worden besproken op ellenlange vergaderingen. Van die ongedurigheid moeten we gebruik maken.”

Global Girls Award

Op de VN Girl Summit, afgelopen juni in Londen, maakten Mama Cash, EMpower, Plan International UK en Stars Foundation een gezamenlijk plan bekend. Met ingang van 2015 gaan wij jaarlijks een aantal Global Girls Awards uitreiken. Op die manier investeren wij als coalitie elk jaar ruim 1 miljoen dollar in succesvolle grassroots organisaties die werken aan een wereld waar de rechten en het welzijn van meiden worden erkend, gerespecteerd en gerealiseerd!